Hoeslaken wassen, drogen en opvouwen: zo blijft het mooi

Moet je een nieuw hoeslaken eerst wassen?

Ja, was een nieuw hoeslaken voordat je erop gaat slapen. Tijdens de productie en het verpakken krijgt textiel vaak een afwerking mee die de stof stevig en glad in de verpakking laat liggen, en er zitten nog losse vezels en soms wat overtollige kleurstof in. Een eerste wasbeurt spoelt dat weg. Het laken wordt er zachter van en neemt daarna beter vocht op.

Er is nog een praktische reden. Veel katoenen stoffen krimpen een beetje bij de eerste wasbeurten. Was je het laken voordat je het om je matras trekt, dan weet je meteen hoe het na het wassen past. Was een nieuw, donker of fel gekleurd hoeslaken de eerste keer apart of met gelijke kleuren, zodat eventuele losse kleurstof niet in lichter wasgoed trekt.

Op hoeveel graden was je een hoeslaken?

De meeste hoeslakens van katoen, percal, katoensatijn en jersey kun je doorgaans op 40 of 60 graden wassen; fijnere stoffen zoals tencel, lyocell en bamboe meestal op 30 of 40 graden. Welke temperatuur het wordt, hangt dus vooral af van het materiaal. De tabel hieronder geeft per stof een indicatie. Het wasetiket blijft leidend.

Percal en katoensatijn verschillen vooral in weving en daarmee in gevoel en kreukgedrag; wat dat in bed betekent, lees je in percal, katoen of jersey: hoeslakens vergeleken. Tencel, lyocell en bamboe voelen koel en glad aan, maar vragen een zachtere behandeling. Slaap je warm en twijfel je welke stof het best bij je past, dan helpt ons overzicht van koel beddengoed.

Wil je zo min mogelijk werk na de was, dan is jersey de makkelijkste stof. Jersey is gebreid in plaats van geweven, rekt mee en kreukt nauwelijks, dus strijken is niet nodig. Het Kameo Jersey Hoeslaken is daar een voorbeeld van: jersey katoen met een toevoeging van lycra, wasbaar op 60 graden en kreuk- en strijkvrij. Het nadeel van jersey eerlijk erbij: gebreide stof kan bij veel wrijving eerder pillen dan een dicht geweven percal.

Welk wasprogramma kies je voor een hoeslaken?

Voor een katoenen of jersey hoeslaken is het gewone programma voor katoen of bonte was meestal prima, op de temperatuur van het etiket. Voor tencel, lyocell, bamboe en flanel kies je doorgaans een fijnwas- of synthetisch programma met een lagere centrifugesnelheid: minder schuren betekent minder pluis en een stof die langer mooi blijft.

Waarom zou je een hoeslaken op 60 graden wassen als het etiket dat toestaat? Beddengoed verzamelt huidschilfers, zweet en huidvet, en daar leeft huisstofmijt van. Het Longfonds schrijft dat huisstofmijt bij 60 graden doodgaat, en Thuisarts adviseert mensen met een huisstofmijtallergie om lakens en hoeslakens eens per twee weken op 60 graden te wassen. Heb je daar last van, kies dan bij het kopen voor een hoeslaken dat die temperatuur aankan. Heb je allergische klachten die niet overgaan, bespreek dat dan met je huisarts. Meer over hoe vaak je het hele bed verschoont, lees je in hoe vaak je je bed moet verschonen.

• Sluit ritsen en klittenband van ander wasgoed. Open ritsen haken in gebreide stof en trekken draadjes.
• Wees zuinig met wasverzachter. Het laat een laagje op de vezels achter, waardoor de stof minder goed vocht opneemt.
• Geen bleekmiddel. Het verzwakt de vezels en het elastiek, en het is gevaarlijk om te mengen met andere schoonmaakmiddelen.

Hoe voorkom je dat een hoeslaken krimpt?

Een hoeslaken krimpt vooral door warmte en beweging: te heet wassen en daarna op een hoge stand in de droger. Katoen krimpt doorgaans een beetje bij de eerste wasbeurten, ook als je alles goed doet; dat is normaal. Wat je wilt voorkomen, is dat het laken daarna elke wasbeurt verder krimpt en ineens niet meer om je matras past.

1. Was niet heter dan het etiket aangeeft. Staat er 40 graden, dan is 60 graden vragen om krimp, zeker bij flanel, tencel en bamboe.
2. Droog op een lage stand of aan de lijn. Een hete droger is de grootste krimpveroorzaker, en bij jersey kan hitte ook het elastiek en de rek aantasten.
3. Haal het laken er licht vochtig uit. Het laatste beetje vocht mag aan de lucht of om het matras verdampen; kurkdroog laten draaien geeft meer krimp en meer kreuk.
4. Overvul de trommel niet. Een hoeslaken moet vrij kunnen bewegen. In een propvolle trommel wordt het minder goed schoon, schuurt het meer en komt het er gekreukt uit.

Past een geweven hoeslaken na de eerste wasbeurten net niet meer, trek het dan in licht vochtige toestand om het matras: dan rekt de stof nog wat mee. Met een topper op je matras wordt een krap laken extra snel een probleem; wat dan wel past, lees je in welk hoeslaken past over een matras met topper.

Waarom pluist een hoeslaken en wat helpt tegen pilling?

Pluizen en pilling ontstaan door wrijving. Korte of losse vezels komen bij het wassen, drogen en slapen aan het oppervlak, raken in elkaar verstrikt en vormen kleine bolletjes. Pluis dat je na de eerste wasbeurten ziet, is vaak gewoon los materiaal dat eruit komt en neemt daarna af. Pilling die blijft terugkomen, zegt meer over de stof en de manier van wassen.

Geruwde stoffen zoals flanel en gebreide stoffen zoals jersey zijn gevoeliger dan dicht geweven percal. Op plekken waar je veel beweegt, zoals bij je heupen en voeten, zie je het het eerst.

• Was apart van handdoeken en jeans. Badstof en ruwe stoffen schuren het laken en laten pluis achter.
• Kies een lagere centrifugesnelheid en een lage droogstand. Minder draaien en minder hitte betekent minder wrijving.
• Verwijder pillen voorzichtig met een ontpluizer of pluizenrol. Trek ze er niet met je vingers af: dan trek je nieuwe vezels mee.
• Maak de pluizenzeef van de droger schoon na elke beurt. Een volle zeef laat pluis terug op het wasgoed vallen.

Hoe droog je een hoeslaken zonder dat je hoeft te strijken?

Een hoeslaken droogt het minst gekreukt als je het direct na het wassen uit de machine haalt, een paar keer flink uitschudt en het ruim ophangt of op een lage stand in de droger doet en er licht vochtig weer uithaalt. Laat je het in de trommel liggen, dan zet de kreuk zich vast terwijl het afkoelt.

• Aan de lijn: hang het laken aan twee lijnen of over een droogrek zodat de stof niet dubbel hangt. Klem het aan de naden en niet midden in het elastiek.
• In de droger: een lage stand, niet te lang, en haal het eruit zodra het bijna droog is.
• Om het matras: trek een licht vochtig laken direct om het matras. Het spant zich glad terwijl het verder droogt. Doe dit alleen als het laken nog maar een klein beetje vochtig is en laat het bed openliggen, zodat het vocht kan verdampen en niet in het matras trekt.

Strijken is voor een hoeslaken zelden nodig, want de stof wordt toch strak om het matras gespannen. Wil je het wel, bijvoorbeeld bij percal voor een strak, fris bed, strijk het dan licht vochtig op de stand die bij het materiaal hoort en sla het elastiek over: hitte doet elastiek geen goed. Jersey hoef je niet te strijken; gebreide stof trekt zichzelf glad zodra hij om het matras zit.

Hoe vouw je een hoeslaken netjes op?

Een hoeslaken vouw je netjes op door de vier hoeken twee aan twee in elkaar te schuiven, zodat de ronde, elastische hoeken verdwijnen en je een platte rechthoek overhoudt. Die rechthoek vouw je daarna op zoals een gewoon laken.

1. Pak twee hoeken aan dezelfde korte kant. Houd het laken met de binnenkant naar je toe en steek je handen in twee hoeken, zoals in een paar handschoenen.
2. Schuif de hoeken in elkaar. Breng je handen bij elkaar en stulp de ene hoek over de andere, zodat de naden precies op elkaar vallen.
3. Doe hetzelfde aan de andere korte kant. Leg het laken even op bed of een tafel en schuif ook de twee andere hoeken in elkaar.
4. Schuif beide dubbele hoeken in elkaar. Nu zitten alle vier de hoeken in één stapel en heb je nog maar twee ronde hoeken over.
5. Leg het plat en trek het recht. Leg het laken op een grote, vlakke ondergrond met de hoeken naar boven en vouw de elastische randen naar binnen, zodat de zijkanten recht worden.
6. Vouw er een rechthoek van. Vouw de lange kant in drieën, strijk met je hand de lucht eruit en vouw daarna nog een of twee keer dubbel tot het formaat van je kast.

De truc zit in stap 2 en 4: zolang de hoeken in elkaar zitten, blijft het laken vanzelf in vorm. Sleep Foundation beschrijft een vergelijkbare methode waarin je eerst de hoeken in elkaar stopt, met als extra tip om het laken direct na het drogen op te vouwen zodat er geen nieuwe kreukels in komen.

Mythe versus feit, en de fouten die het vaakst gemaakt worden

Mythe versus feit

Veelgemaakte fouten

• Het etiket niet lezen. Vooral bij tencel, lyocell, bamboe en flanel is een te hoge temperatuur de snelste weg naar krimp.
• Het laken kurkdroog laten draaien op de hoogste stand. Geeft krimp, kreuk en slijt het elastiek.
• Samen wassen met handdoeken. Het laken zit daarna onder de pluis.
• Het elastiek strijken. Hitte maakt elastiek slap, en een slap elastiek is een van de redenen dat een hoeslaken gaat loslaten.
• Een vochtig laken opvouwen en in de kast leggen. Dat gaat muf ruiken; vouw pas op als het echt droog is.

Veelgestelde vragen

Op hoeveel graden was je een hoeslaken?

Een hoeslaken van katoen, percal, katoensatijn of jersey was je doorgaans op 40 of 60 graden; tencel, lyocell en bamboe meestal op 30 of 40 graden. Kijk altijd op het wasetiket, want dat is leidend. Wassen op 60 graden is zinvol als je een huisstofmijtallergie hebt: bij die temperatuur gaat huisstofmijt dood, en Thuisarts adviseert dan lakens eens per twee weken op 60 graden te wassen. Kan jouw laken die temperatuur niet aan, was het dan niet heter dan het etiket toestaat, want dan krimpt de stof en wordt het elastiek slap. Kies bij een nieuw laken bewust een stof die past bij hoe je wilt wassen.

Moet je een nieuw hoeslaken eerst wassen?

Ja, was een nieuw hoeslaken voordat je erop slaapt. Nieuw textiel bevat vaak nog een afwerking uit de productie, losse vezels en soms overtollige kleurstof. Een eerste wasbeurt spoelt dat weg, maakt de stof zachter en zorgt dat het laken beter vocht opneemt. Bovendien krimpen veel katoenen stoffen een beetje bij de eerste wasbeurten, dus na het wassen zie je meteen hoe het laken om je matras past. Was een donker of fel gekleurd laken de eerste keer apart of met gelijke kleuren, zodat losse kleurstof niet in lichter wasgoed trekt. Volg voor temperatuur en drogen het wasetiket.

Hoe voorkom je dat een hoeslaken krimpt?

Krimp voorkom je vooral door niet te heet te wassen en niet te heet te drogen. Houd de temperatuur van het wasetiket aan, droog het laken aan de lijn of op een lage stand in de droger en haal het er licht vochtig uit in plaats van kurkdroog. Overvul de trommel niet, zodat het laken vrij kan bewegen. Een beetje krimp bij de eerste wasbeurten is bij katoen normaal; daarom is het slim om een nieuw laken eerst te wassen voordat je beoordeelt of het past. Past een geweven laken daarna net niet meer, trek het dan licht vochtig om het matras, zodat de stof nog wat meerekt.

Hoe vouw je een hoeslaken netjes op?

Schuif eerst de hoeken in elkaar. Steek je handen in twee hoeken aan dezelfde korte kant en stulp de ene hoek over de andere. Doe hetzelfde met de andere twee hoeken en schuif daarna beide dubbele hoeken in elkaar, zodat alle vier de hoeken op één stapel zitten. Leg het laken plat op bed of op een tafel, vouw de elastische randen naar binnen zodat de zijkanten recht worden, en vouw er een rechthoek van: eerst in drieën in de lengte, daarna nog een of twee keer dubbel. Doe het direct na het drogen, dan blijven er minder kreukels in de stof zitten.